پمپ شناور از خانواده پمپ های سانتریفیوژ چند پروانه می باشد که به منظور انتقال آب صاف از چاه ، استخر یا مخزن طراحی و ساخته شده است. این پمپ ها برای نصب مستغرق درون آب مناسب هستند و الکتروموتور آنها توسط آب خنک می شود. موتور در پمپ های شناور از نوع الکتریکی است و اتصال آن به قسمت پمپ توسط فلنج و پیچ و مهره می باشد. برق مصرفی این پمپ ها از نوع تکفاز یا سه فاز است و مدل های تک فاز تا توان 2.2 کیلووات ساخته می شوند. در خروجی پمپ های شناور Submersible pumps به منظور جلوگیری از برگشت آب درون لوله و آسیب به موتور از شیر یکطرفه استفاده شده است. با توجه به استفاده از این پمپ ها برای چاه های دهانه باریک (مته ای) ، بدنه آنها دارای قطر کمی می باشد و به همین دلیل به آنها پمپ های تنه باریک یا میله ای نیز گفته می شود. پمپ های شناور عمدتا در سیستم های آتشنشانی ، آبرسانی ساختمان های مسکونی ، صنایع و سیستم های آبیاری در کشاورزی و باغبانی مورد استفاده قرار می گیرند.
نحوه اتصال پمپ و موتور در شناور ها بصورت فلنجی می باشد. سایز فلنج این پمپ ها در اکثر برند ها مطابق با استاندارد NEMA است. پمپ و موتور در شناور هایی که مطابق با این استاندارد ساخته شده اند ، قابلیت جایگزین شدن با یکدیگر را دارند. شفت الکتروموتور های شناور در توان های پایین بصورت هزار خار و در توان های بالا بصورت تک خار طراحی می شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر توصیه می شود به کاتالوگ و دفترچه نصب و بهره برداری پمپ های شناور که توسط شرکت سازنده ارائه می شود مراجعه کنید.
پمپ های شناور آب را از قسمت میانی مکش می کنند. این پمپ ها با توجه به نوع کاربری می توانند از دو تا بیست پروانه داشته باشند. جهت گردش پروانه ها بصورت پاد ساعتگرد می باشد. در پمپ های شناور پروانه ها به یک شفت متصل بوده و توسط الکتروموتور به گردش در می آیند. آب بواسطه گردش پروانه ها وارد پمپ شده و سپس به علت وجود نیروی گریز از مرکز ، به سمت پروانه بعدی منتقل می شود. این روند تا آخرین پروانه و رسیدن به دهانه خروجی پمپ ادامه دارد و فشار مایع در هر مرحله افزایش می یابد. به همین دلیل پمپ های شناور هد زیادی تولید می کنند. در مسیر خروجی از شیر یکطرفه جهت جلوگیری از برگشت آب به درون پمپ و در نتیجه آسیب رسیدن به آن استفاده می شود.
بیشترین و اصلی ترین کاربرد پمپ شناور مکش آب از چاه های کم عمق ، نیمه عمیق و عمیق است ، اما در موارد زیر نیز می توان از این پمپ ها استفاده کرد:
قطر خروجی پمپ : سایز خروجی در پمپ های شناور بر حسب میلی متر یا اینچ می باشد. در این پمپ ها برای جلوگیری از آسیب رسیدن به دینام ، لوله خروجی هم اندازه یا بزرگتر از خروجی پمپ مورد استفاده قرار می گیرد.
هد ( ارتفاع آب رسانی ) : هد به معنای بالا بردن مایع تا ارتفاع مشخص در شرایط استاندارد می باشد که بر حسب متر اندازه گیری می شود. در انتخاب پمپ شناور باید به مواردی مانند اختلاف سطح ، تلفات مسیر ( شیر آلات ، نازل ها ، اتصالات و لوازم جانبی مانند صافی و فیلتر ) توجه نمود.
دبی : دبی به حجم خروجی آب در واحد زمان گفته می شود که بر حسب متر مکعب در ساعت یا لیتر در دقیقه می باشد. دبی با توان موتور رابطه مستقیمی دارد ، به عبارتی هر چه دبی بیشتری نیاز داشته باشیم توان موتوری که انتخاب می کنیم باید بالاتر باشد.
طبقات شناورها : پمپ های شناور دارای چندین طبقه می باشند و هر طبقه از یک پروانه و یک دیفیوزر تشکیل شده است که وظیفه افزایش فشار آب را دارند. این تقسیم بندی و تعداد طبقات باعث می شوند که با کمترین توان موتور بتوان بیشترین بازدهی را دریافت کرد.
الکتروموتور : یکی از موارد مهم در انتخاب شناور ها نوع موتور آن ها می باشد. این موتور ها معمولا تا توان 2.2 کیلووات با برق مصرفی تکفاز یا سه فاز و در توان های بالاتر تنها در مدل های سه فاز عرضه می شوند.
قطر دهانه چاه : یکی از فاکتورهای مهم در خرید پمپ های شناور توجه به قطر دهانه چاه می باشد. قطر خارجی بدنه پمپ باید به گونه ای انتخاب شود که نسبت به قطر دهانه چاه کوچکتر باشد.
جهت جلوگیری از صدمات حاصل از ضربه قوچ به کل دینام پمپ و شناور مستغرق شده در چاه آب توصیه می شود که سنگینی دینام های شناور از روی پیچ های نگهدارنده دینام و پمپ به لوله های اصلی و یا سیم بکسل نگهدارنده پمپ شناور در چاه منتقل شود، برای این منظور می توان غلافی ساده با تسمه های فولادی بسته به نوع دینام و سنگینی آن به روش ذیل تهیه و ساخته شود.
بهتر است پمپ شناور را حداقل نیم متر بالاتر از کف چاه ، نصب نمایید تا به مرور زمان در گل و لای غرق نشود.
لوله خروجی آب حتما از بالا با کرپی ( پیچ و مهره u شکل ) مناسب با سایز لوله ، به صورت محکم بسته شود. همچنین دستک های کرپی باید روی حلقه محکم چاه به شکل مناسب قرار بگیرد. پس از انجام این مراحل سیم بکسل بسته شده را به صورت آزاد تر روی کرپی محکم ببندید.
هدف از بستن سیم بکسل حفاظت بیشتر از پمپ و چاه می باشد. به طوری که اگر به مرور زمان بر اثر پوسیدگی و یا اشکال در رزوه لوله های انتقال ، جداسازی به وجود آمد از غرق شدن پمپ در انتهای چاه جلوگیری شود و با سیم بکسل بتوان پمپ را به بیرون از چاه منتقل کرد و از بلا استفاده بودن آن ها جلوگیری کرد.
برای جلوگیری از انسداد مجاری مکش ، توصیه می شود که به طور دوره ای درب مخزن را بررسی کنید.
حداقل عمق غوطه وری پمپ شناور در آب 12 سانتی متر می باشد.
